Podstawowe informacje o grypie
Typy wirusa grypy
Typ A
Wirus grypy typu A występuje u ssaków (np. człowiek, koń, świnia) oraz u ptaków - największy; ludzki wirus grypy typu A z trudnością zaraża ptaki i vice versa. Tylko świnie zakażają się równie łatwo zarówno ludzkimi jak i ptasimi szczepami wirusa typu A. Wirus typu A jest odpowiedzialny za epidemie i pandemie wśród ludzi.
Typ B
Wirus grypy typu B został wykryty tylko u ludzi.
Typ C
Wirus grypy typu C występuje powszechnie, jednak nie powoduje objawów chorobowych i ma mniejsze znaczenie w zakażeniach u ludzi. Antygeny wirusa typu C nie są włączane do szczepionek przeciw grypie.
Epidemiczne zachorowania na grypę u ludzi wywołują 2 typy wirusa grypy: A i B.
Podtypy wirusa grypy
- podtypy wirusa grypy dotyczą tylko wirusa typu A
- wirus grypy A dzieli się na 2 podtypy na podstawie swoistości 2 antygenowych 2 białek powierzchniowych:
- H (hemaglutynina) 16 podtypów hemaglutyniny (H1- H16)
- N (neuraminidaza) oraz 9 podtypów neuraminidazy (N1-N9).
Dla wirusa ludzkiego charakterystyczne podtypy to: H1,H2,H3 oraz N1,N2.
Podstawowe informacje o zakażeniu wirusem grypy
Źródłem zakażenia wirusem grypy jest osoba zakażona
Drogi przenoszenia:
- kropelkowa (kaszel, kichanie) poprzez :
- bliski kontakt
- kontakt z powierzchniami skażonymi
- wziewna
Wrota zakażenia: usta, nos, oczy
Okres wylęgania: 1-4 dni
Okres zakaźności 5-10 dni od pojawienia się objawów
Objawy grypy
Ciekawostki
- aby czuć się bezpiecznie musisz być oddalonym od osoby zarażonej wirusem grypy o 5m
- wirus grypy utrzymuje się na niemytym stole w restauracji do 4 godzin
- kichając wirus grypy rozprzestrzenia się z prędkością 200km/h
- największym rezerwuarem wirusa grypy jest migrujące ptactwo wodne
Grypa AH1N1
Wirus grypy A/H1N1 posiada w swoim materiale genetycznym elementy wirusa, pochodzącego od świni, ptasiego oraz ludzkiego.
Wirus ma zdolność przenoszenia się między ludźmi, dlatego został uznany przez WHO (Światową Organizację Zdrowia) za posiadający potencjał pandemiczny.
Pierwsze przypadki zachorowań na grypę typu A/H1N1 zanotowano w Meksyku na początku marca 2009 r.
WHO podaje, że wirus typu A/H1N1 jest zakaźny, rozprzestrzenia się drogą kropelkową (kaszel, kichanie) wśród ludzi. Szybkość rozprzestrzeniania się infekcji nie jest określona. Większość zachorowań przebiega łagodnie.
Objawy grypy wywołanej wirusem A/H1N1 są takie same jak w przypadku grypy sezonowej.
Zapobieganie zakażeniom wirusem grypy
- Szczepienia przeciwko grypie
- Trójwalentne inaktywowane szczepionki przeciw grypie zawierają:
- 1 podtyp H3N2 wirusa grypy A
- 1 podtyp H1N1 wirusa grypy A
- 1 szczep wirusa grypy B
- Zaleca się szczepienie :
- dzieci od 6 miesięcy - 5 lat
- wszystkie osoby > 50 r. ż.
- osoby z dużym ryzykiem powikłań grypy
- kobiety w ciąży i planujące ciążę
- Działania niefarmakologiczne
- częste mycie rąk
- dezynfekcja rąk środkami zawierającymi alkohol
- stosowanie masek twarzowych
- unikanie bliskiego kontaktu:
- osoby chore powinny pozostawać w domu, nie uczęszczać do pracy,
szkoły i ograniczyć kontakty z innymi.
- w czasie kaszlu i kichania zasłaniać usta i nos chusteczką, a zużyte chusteczki
wyrzucać do kosza na śmieci
Osoba, która ma jeden lub więcej objawów grypy powinna, w miarę możliwości, ograniczyć bliskie kontakty z innymi osobami i niezwłoczne zgłosić się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.
Aktualne informacje o epidemiologii grypy: www.pis.gov.pl